بڕبڕەی پشت فشار بخاتە سەر دەمار چی ڕوودەدات؟

کاتێک دیسکی بڕبڕەی پشت (دیسکی نێوان ئیسقانەکانی پشت) تووشی خلیسکاو یاخود دەرچوون دەبێت و فشار دەخاتە سەر دەمارێکی نزیک (وەک دەماری ڕەگەیی یان دەماری سەرەکی قاچ - Sciatic nerve)، ئەم حاڵەتە بە "دیسکی پشت" یان "فشاری دەمار" (Sciatica / Herniated disc) دەناسرێت.

لە کاتی ئەم فشارەدا، چەند نیشانە و باری تەندروستی جیاواز ڕوودەدەن کە بەپێی شوێن و قەبارەی فشارەکە دەگۆڕێن:

۱. نیشانە سەرەکییەکان

ئازاری توند و تیژ: ئازارێکی پڕ لە ڕەشکە یان سووتانەوە کە لە بڕبڕەی پشتەوە دەست پێدەکات و بەرەو قاچ، سمت، یان دەستەکان بڵاودەبێتەوە (بەپێی ئەوەی دیسکەکە لە پشتداوە یان لە ملدا).

سڕبوون و مێروولەکردن (Numbness & Tingling): هەستکردن بە سڕبوون یان ساردبوونەوە و مێروولەکردن لەو بەشانەی جەستەدا کە دەمارە پەستێنراوەکە خزمەتیان دەکات (وەک پەنجەکانی پێ یان دەست).

لاوازبوونی ماسولکەکان: ئەو ماسولکە و شوێنانەی کە بە دەمارە پەستێنراوەکە بەستراون، وردەوردە توانای خۆیان لەدەست دەدەن و گەنج یان کەسی تووشبوو هەست بە قورسی دەکات لە جووڵاندنی قاچ یان دەستیدا، یان شتی لە دەست دەكەوێتە خوارەوە.

زیادبوونی ئازار لە کاتی جووڵەدا: کۆکە، پژمین، چەمانەوە، یان بۆ ماوەیەکی درێژ دانیشتن دەبێتە هۆی زیادبوونی دەستبەجێی ئازارەکە چونکە فشارەکە لەسەر دەمارەکە زیاتر دەبێت.

۲. ئاڵۆزییە مەترسیدارەکان (لە حاڵەتی فشاری توند و لەناکاو)

ئەگەر دیسکەکە فشارێکی زۆر و تەواو بخاتە سەر کۆمەڵە دەمارەکانی خوارەوەی بڕبڕە (کە بە *Cauda Equina Syndrome* دەناسرێت)، حاڵەتێکی کتوپڕ و مەترسیدار دروست دەبێت کە پێویستی بە نەشتەرگەری خێرا هەیە، وەک:

لەدەستدانی کۆنتڕۆڵی میز و پیسایی: ناتوانین کۆنتڕۆڵی میزکردن یان پیسایی کردن بکرین (یان دزەکردنی نەخواستە).
سڕبوونی ناوچەی زینەیی: سڕبوونی تەواو لەو دەوروبەرەی کە لە کاتی دانیشتن لەسەر کورسی بەرکەوتنی دەبێت (ناوچەی حەوز و نێوان قاچەکان).

۳. هۆکارەکانی دروستبوونی

هەڵگرتنی قورسایی بە شێوازێکی هەڵە.

دانیشتنی زۆر و ناڕێک بۆ ماوەیەکی درێژ (بەتایبەت لە سەر کار یان مۆبایل).

لاوازبوونی ماسولکەکانی پشت و سک کە یارمەتی ڕاگرتنی بڕبڕە دەدەن.

پیربوون و نەرمبوونەوەی سروشتی دیسکەکان** بە تێپەڕبوونی تەمەن.

چارەسەر و ڕێوشوێنی سەرەتایی:

زۆربەی حاڵەتەکانی دیسک بە پشوو، چارەسەری سروشتی (فیزیۆتراپی)، و دەرمانی دژە هەوکردن لە ماوەی چەند هەفتەیەکدا باشتر دەبن. بەڵام ئەگەر ئازارەکە بەردەوام بێت یان نیشانەی لاوازبوونی ماسولکە و لەدەستدانی کۆنتڕۆڵی میزکردن هەبێت، پێویستە سەردانی پزیشکی پسپۆڕی ئێسک و جومگە یان نەشتەرگەری مێشک و دەمار بکرێت.