سوودەکانی تەمەڵی بۆ جەستە چییە؟

ئەگەرچی تەمەڵی و بێجووڵەیی بەردەوام زیانی هەیە، بەڵام پشوودانی مەبەستدار و "تەمەڵی کاتی" چەندین سوودی زانستی و گرنگی بۆ تەندروستیی جەستە و مێشک هەیە

بەشێکی دیار لە سودەکانی تەمەڵی بۆ جەستە:

کەمکردنەوەی هۆرمۆنی سترێس (کۆرتیزۆڵ):

دابڕان لە کار و ئەرکەکان و تەرخانکردنی کات بۆ بێئیشی، ئاستی کۆرتیزۆڵ دادەبەزێنێت کە هۆکاری سەرەکییە بۆ بەرزبوونەوەی پەستانی خوێن و لاوازبوونی سیستەمی بەرگری.

نوێبوونەوەی خانەکانی مێشک و داهێنان:

کاتێک مێشک سەرقاڵی ئەرکێکی دیاریکراو نییە، تۆڕێکی تایبەت بە ناوی (Default Mode Network) چالاک دەبێت، ئەمەش یارمەتی مێشک دەدات زانیارییەکان ڕێکبخاتەوە، بیرۆکەی داهێنەرانە دروست بکات و ماندوێتی دەروونی بڕەوێنێتەوە.

چاکبوونەوە و بنیاتنانەوەی ماسولکەکان:

جەستە لە کاتی پشوو و بێجووڵەییدا وزەکەی تەرخان دەکات بۆ چاککردنەوەی شانە و ماسولکە ماندووەکان و هاوسەنگکردنەوەی هۆرمۆنەکان.

پشتگیریکردنی سیستەمی هەرس:

پشوودان دوای نانخواردن یان لە کاتی ماندوێتیدا، ڕێگە بە کۆئەندامی هەرس دەدات خوێن و وزەی پێویست وەربگرێت بۆ هەرسکردنی خۆراک بە شێوەیەکی باشتر (بە پێچەوانەی کاتی سترێس و ڕاکەڕاک کە هەرسکردن خاو دەکاتەوە).

پاراستنی تەندروستیی دڵ:

دوورکەوتنەوە لە فشاری بەردەوام و خێرایی ژیانی ڕۆژانە، لێدانی دڵ هێور دەکاتەوە و مەترسییەکانی ماندووبوونی دڵ و دەمارەکان کەمدەکاتەوە.

دۆزینەوەی چارەسەر بە کەمترین ماندووبوون:

لە ڕووی ئابووری و وزەی جەستەییەوە، "تەمەڵی زیرەکانە" وا دەکات مرۆڤ بەدوای ئاسانترین و کورتترین ڕێگادا بگەڕێت بۆ ئەنجامدانی کارەکان، ئەمەش وزەی جەستە بۆ شتی گرنگتر پاشەکەوت دەکات.

ئەوەی گرنگە لێرەدا جیاکردنەوەی پشوودانی تەندروستە (کە جەستە و مێشک بارگاوی دەکاتەوە) لە تەمەڵی درێژخایەن (کە دەبێتە هۆی سستبوونی سووڕی خوێن و لاوازبوونی ماسولکەکان).